Bir sınavı geçememek, bir iş başvurusunun reddedilmesi, yarım bırakılan bir proje ya da sürdürülemeyen bir alışkanlık... Hepimiz hayatımızda bir noktada hayal kırıklığıyla karşılaşırız. Bu anlarda en zor kısım genellikle olayın kendisi değil, ardından gelen “ben yapamam” düşüncesidir. Yeniden başlamak, hiçbir şey olmamış gibi davranmak değil; olanı kabul edip daha gerçekçi bir adım atmaktır. Aşağıdaki yol haritası bu süreçte sana eşlik etmeyi hedefliyor. Zor zamanlarda motivasyonu yönetmek için motivasyon düştüğünde ne yapmalı yazımıza da göz atabilirsin.

Önce duyguya yer aç

Hayal kırıklığını hemen “pozitif” bir şeye çevirmeye çalışmak çoğu zaman işe yaramaz. Üzülüyorsan üzül, kızgınsan kız; ama bunları kendine zarar vermeyecek biçimde yaşa. Birkaç gün boyunca kendine biraz alan tanımak normaldir. Uzun süren üzüntü, umutsuzluk ya da günlük yaşamı etkileyen bir ruh hali varsa bir uzmandan destek almak yararlı olur.

Olayı yargılamadan incele

Bir kağıda üç sütun aç: Ne oldu? Bunun hangi kısmı benim kontrolümdeydi? Hangi kısmı değildi? Bu ayırma, her şeyi kendine yükleyip suçlanmayı ya da her şeyi dış etkenlere bağlayıp ders çıkaramamayı önler. Kontrolünde olan kısımdan bir ders çıkar: “Bir dahaki sefere hazırlığı iki hafta önce başlatabilirim” gibi.

Hedefi yeniden boyutlandır

Başarısızlıktan sonra hedefi tamamen bırakmak ya da iki katına çıkarmak yerine gerçekçi bir boyuta getirmek daha sürdürülebilir. Yarım bırakılan bir egzersiz planı varsa haftada beş gün yerine üç günle başla. Bir kursu terk ettiysen daha kısa bir bölüm seç. Küçük ve başarılabilir bir başlangıç, özgüveni yeniden inşa eder. İlerlemeyi görmek için ilerleme günlüğü tutabilirsin.

Kendine arkadaş gibi konuş

Kendi iç sesimiz bazen en sert eleştirmenimiz olur. Aynı durumu bir arkadaşın yaşasaydı ona ne derdin? Büyük ihtimalle onu yargılamaz, cesaretlendirirdin. Aynı dili kendine kullanmak, yeniden denemeyi kolaylaştırır. “Hiçbir zaman yapamam” gibi mutlak cümleleri “Bu denemede olmadı, bir sonraki için neyi değiştirebilirim?” şeklinde yeniden yaz.

Destek ve topluluk

Başarısızlıklarımızı paylaştığımızda çoğu zaman yalnız olmadığımızı görürüz. Güvendiğin biriyle konuşmak, ders çıkarmayı ve yeni plan yapmayı kolaylaştırır. Benzer bir hedefi olan insanlarla bir araya gelmek ya da deneyimli birinden görüş almak da faydalı olabilir.

Yeniden başlamak için kısa liste

Birkaç gün kendine alan tanı.
Olayı üç sütunda incele: ne oldu, kontrolümdeydi, değildi.
Bir ders belirle.
Hedefi daha küçük ve başarılabilir hale getir.
İlk adımı takvime yaz.

Sık sorulan sorular

Ne kadar beklemeliyim? Herkes için farklıdır. Birkaç gün ile birkaç hafta arasında değişebilir; önemli olan kendini zorlamadan ama sonsuza kadar da ertelemeden ilerlemektir.

Hedefimin gerçekten bana uygun olup olmadığını bilmiyorum. Bu çok normal bir soru. Küçük denemeler yaparak ve kendini gözlemleyerek hedefi yeniden değerlendirmek yararlı olur.

Tekrar başarısız olursam ne olur? Her deneme bir bilgi sağlar. Başarısızlık yalnızca bir sonuç değil, daha iyi bir plan için bir veridir.

Adımlar

Olayı yargılamadan yaz: Ne oldu, ne hissettin, hangi kısım kontrolünde değildi? Ayrı ayrı yaz.
Bir ders çıkar: Bir sonraki denemede neyi farklı yapacağını tek cümleyle belirle.
Daha küçük bir adımla başla: Eski hedefin yarı boyutunda yeni bir deneme planla.